Wonen
Nijmegen is een van de drie steden met de hoogste woningnood in Nederland. Daarom bouwen we woningen bij en herontwikkelen we bestaande gebouwen. Dat doen we binnen de grenzen van de stad. We laten de natuur met rust en we pakken als overheid regie op de volkshuisvesting. GroenLinks streeft verder naar leefbare, bruisende en groene buurten waar diversiteit en samenwerking centraal staan zodat mensen met plezier samenleven, nu en in de toekomst. We vinden dat iedereen recht heeft op een nabije en rechtvaardige stad.
Onze actiepunten
Betaalbaar en fijn wonen voor iedereen
Wonen is een recht! Alles wat duurzaam is en zorgt voor meer betaalbare woonruimte, stimuleren we: nieuwe woonvormen, woongroepen- en verenigingen, inclusieve woningen, samen bouwen, huizen opsplitsen.
-
Iedereen een huis dat past
1. We zorgen ervoor dat de stem van woningzoekers bij ieder bouwproject meetelt: natuurlijk blijven we luisteren naar eventuele bezwaren van omwonenden, maar hun stem telt net zo zwaar als die van woningzoekers en omwonenden die positief zijn over de plannen.
2. Opkoop tegengaan: we handhaven de zelfbewoningsplicht en de opkoopbescherming en zorgen ervoor dat een groter deel van de woningen onder deze regels valt.
3. Woningdelen: samenwonen is veel gezelliger dan alleen. En je bespaart ook nog ruimte en geld. Daarom willen we als gemeente woningdelen stimuleren door regels te versoepelen en actief te adviseren.
4. Niet alleen voor stellen: we stimuleren verhuurders en corporaties om ook vrienden, familieleden en kennissen samen in een huis te laten wonen.
5. Woning splitsen: onze stad kent veel grote woningen met veel kamers terwijl er vraag is naar kleinere woningen. Het opsplitsen van bestaande huizen is daarvoor ideaal. We ondersteunen dit actief, maar kijken ook naar alternatieve splitsingen, zoals bijvoorbeeld het creëren van nieuwe woongroepen.
6. Doorstroming stimuleren: we stimuleren corporaties om doorstroming naar kleinere woningen te bevorderen, vooral voor bewoners die van een te grote naar een kleinere en levensloopbestendige woning willen gaan. Daarnaast stimuleren we het levensloopbestendig maken van de bestaande woningvoorraad.
7. Gezamenlijk wonen: collectieve woonvormen, zoals woonverenigingen, CPO’s en wooncoöperaties moeten net zo vanzelfsprekend worden als huren of kopen. Daarom investeren we daar flink in. Door ruimte te maken en praktische ondersteuning zoals advies, kennis en subsidiemogelijkheden. Initiatieven zoals de stadsnomaden koesteren we in onze stad.
8. Hypotheek voor woongroepen: we onderzoeken hoe de gemeente, net als vroeger, garant kan staan voor woongroepen en woonverenigingen, of zelf weer leningen kan verstrekken, zodat ook mensen met minder geld en starters samen een vereniging kunnen oprichten.
9. Wooncoöperaties: de gemeente stimuleert dat Nijmegenaren wooncoöperaties kunnen opzetten.
10. Inclusief wonen: we zorgen voor meer woningen die toegankelijk en levensloopbestendig zijn. Dit doen we zowel bij nieuwbouw als in bestaande wijken, zodat ook mensen met een beperking fijn kunnen wonen in onze stad.
11. Tijdelijk bij elkaar wonen: we geven mensen de mogelijkheid om tijdelijk bij elkaar te wonen, zonder dat dit consequenties heeft voor uitkering of andere zaken.
12. Woonwagens: we hebben de afgelopen jaren standplaatsen toegevoegd. Maar dit is nog niet genoeg voor de behoefte en om de woonwagencultuur in stand te houden. We voegen daarom in de komende jaren meer standplaatsen voor woonwagenbewoners toe.
-
Zorgzame wijken
1. Gezonde woningen en toegankelijke zorg: iedereen heeft recht op een gezonde, veilige woning en goede zorg. We versterken de samenwerking tussen gemeente, woningcorporaties en zorgaanbieders. Zo organiseren we laagdrempelige preventieve zorg dicht bij huis.
2. Zorgbuurthuizen midden in de wijk: veel ouderen willen graag doorstromen naar een ander huis, maar dan moet dat wel een fijne plek zijn. Dit regelen we bijvoorbeeld met voorzieningen zoals een zorgbuurthuis. Hierdoor komen hun woningen vrij voor nieuwe bewoners.
3. Dementievriendelijke wijken: we betrekken ouderen meer bij de planning en herinrichting van buurten en wijken om tot dementievriendelijke en levensloopbestendige wijken te komen.
-
Geen leegstand
1. Leegstand aanpakken: huizen zijn om in te wonen, niet om leeg te laten staan. Huiseigenaren die hun huizen langer dan een half jaar leeg laten staan, moeten een extra belasting betalen. We accepteren niet dat panden langdurig leeg staan. De gemeente gaat in gesprek met eigenaren zodat er een bestemming in komt. Desnoods dwingen we dit af.
2. Leegstandsbeheer: als er toch een gemeentelijk pand leegstaat, gaan we op zoek naar een tijdelijke maatschappelijke invulling. We werken alleen met leegstandsbeheer als het niet anders kan. De rechten van bewoners worden dan te allen tijde beschermd.
3. Kraken gaat door: bij kraken pakt de gemeente een faciliterende rol waarin ze gesprekken tussen krakers en eigenaren voor een tijdelijke of permanente invulling organiseert. Wanneer krakers huisvrede hebben, behandelen we ze als gemeente net als iedere andere gebruiker/huurder. Daarnaast maakt de gemeente met de Veiligheidsdriehoek de afspraak dat bij kraken in principe overgegaan wordt tot een civielrechtelijke procedure in plaats van een strafrechtelijke.
Studentenhuisvesting
Wij zijn er trots op dat Nijmegen een jonge, bruisende en diverse studentenstad is. Studenten verdienen een plek om te wonen. Als overheid pakken we de regie en investeren we in de bouw van studentenkamers. Zodat we die studentenstad blijven waar we zo trots op zijn.
-
Studentenhuisvesting
1. Studentenhuisvesting niet aan de markt overlaten: ook studentenhuisvesting willen we niet aan de markt overleveren. We ondersteunen SSH& om nog meer studentenwoningen te bouwen. Ook financieel.
2. Doorstroom: we zorgen voor meer sociale huur, middenhuur en starterswoningen zodat ex-studenten kunnen doorstromen en er meer kamers vrij komen.
3. Kamers in plaats van studio’s: voor verhuurders is het financieel te aantrekkelijk om studio’s te bouwen in plaats van studentenkamers. Studio’s zijn duur en zorgen voor eenzaamheid. Samenwonen met anderen is goedkoper, gezelliger en dus gezonder. Daarom maken we afspraken en regels zodat er meer kamers met gemeenschappelijke voorzieningen worden gerealiseerd.
4. Goed verkameren: de vraag naar studentenkamers kunnen we niet alleen met nieuwbouw oplossen. We onderzoeken hoe we bestaande panden geschikt kunnen maken voor studentenkamers. Uiteraard met behoud van leefbaarheid.
5. Goed verhuurderschap: huisjesmelkers pakken we keihard aan. We continueren het ‘Meldpunt goed verhuurderschap’ bij de huurteams. Huisjesmelkers die de regels overtreden krijgen een waarschuwing, daarna een boete en kunnen uiteindelijk hun vergunning verliezen.
6. Je fiets verdient ook een plek: verhuurders krijgen de taak om te zorgen voor voldoende fietsparkeerplekken.
7. Ook studenten zitten er warmpjes bij: veel studentenhuizen in de particuliere sector hebben een laag energielabel. We zorgen ervoor dat ook deze huizen verduurzamen zodat studenten er warm bij kunnen zitten en niet te maken krijgen met torenhoge energiekosten.
Dak- en thuisloosheid
Door een falend systeem dat vertrouwt op de markt, zijn steeds meer mensen dak- en thuisloos. Het is de taak van de overheid en de samenleving om dakloosheid uit te bannen en om ervoor te zorgen dat als er dak- en thuisloze mensen zijn, zij kunnen rekenen op een menswaardig bestaan.
-
Dak- en thuisloosheid
1. Dak- en thuisloze mensen help je met een dak: dakloosheid is in de kern een woonprobleem, geen zorgprobleem. Wel zien we dat mensen steeds meer zorg nodig hebben naarmate ze langer op straat blijven. Daarom staat Wonen Eerst centraal in onze aanpak. Mensen krijgen eerst een huis en daarna volgt de rest.
2. Voorkomen is beter dan genezen: we investeren in preventie, maken afspraken met corporaties om huisuitzettingen te voorkomen en zorgen ervoor dat jongeren die uitstromen uit de zorg en ex-gedetineerden snel een passende woning krijgen.
3. Snelle steun: mensen die op straat dreigen te belanden moeten zo snel mogelijk effectieve steun krijgen om dakloosheid te voorkomen.
4. Wonen met zorg: met Housing First krijgen dakloze mensen een huis en de zorg en begeleiding die ze nodig hebben. Wanneer de begeleiding kan worden afgebouwd, kunnen mensen blijven wonen in hun eigen huis.
5. Alternatieve woonvormen die passen: we bouwen meer zorgwoningen (Skaeve Huze) en caravans zodat mensen die in een prikkelarme omgeving willen wonen dat ook kunnen.
6. Een ‘Vangnetplek’: als mensen in een urgente situatie zitten komen ze naar de vangnetplek waar verschillende hulpverleners zijn om direct te ondersteunen. Je kan hier slapen en douchen, je krijgt eten en kan tot rust komen. Van daaruit wordt samen gekeken naar de volgende stap (voorbeeld: huiskamertraject in Arnhem).
7. Structurele opvang voor iedereen: ieder mens verdient menswaardige opvang. Daarom zorgen we voor voldoende opvang, zodat iedereen het hele jaar door een warme en fijne plek heeft om te verblijven. Daarnaast zorgen we toegankelijke plekken in de stad waar dak- en thuisloze mensen kunnen ontspannen en zitten.
8. Tussenvoorzieningen: ook zorgen we voor voldoende voorzieningen waar mensen die economisch dakloos zijn kunnen verblijven, zoals bijvoorbeeld Binder.
9. Vrouwenopvang: er komt meer opvang specifiek voor dakloze vrouwen. Deze is laagdrempelig toegankelijk, zodat vrouwen zich snel veilig kunnen voelen en kunnen ontspannen.
10. Extra aandacht voor jongeren en LHBTIQ+-personen: niet elke opvangplek is veilig voor hen. We zorgen ervoor dat iedereen een warme plek heeft om te verblijven.
11. Zo menswaardig mogelijk: zolang er nog mensen dakloos zijn, moeten we ook zorgen voor een menswaardige stad voor hen. We zorgen voor meer kluisjes, wc’s en plekken om te douchen.
12. Stop met boetes: we stoppen met het beboeten van dakloze mensen. Uit tal van onderzoeken blijkt dat het beboeten van deze mensen leidt tot nog meer problemen en dat ze met een grote schuld beginnen als ze eenmaal een huis hebben gevonden. We creëren multidisciplinaire teams met zorgverleners, GGZ-medewerkers en boa’s die zich specialiseren in de problematiek van dak- en thuisloze mensen, en zich voor hen inzetten. Zo zetten we in op preventieve en liefdevolle zorg en ondersteuning.
13. Bouwen op organisaties: er zijn veel organisaties die zich (vrijwillig) inzetten om dak- en thuisloze mensen te ondersteunen. We zorgen ervoor dat deze organisaties meer mogelijkheden hebben om te ondersteunen.
14. Oog voor arbeidsmigranten: dakloze arbeidsmigranten vallen buiten een groot deel van het vangnet. Dit veranderen we. Ook zorgen we ervoor dat bedrijven verantwoordelijk worden voor het goed huisvesten van arbeidsmigranten.
15. Vertrouw op mensen: dak- en thuisloze mensen zijn sterk. We investeren in zelfregie zoals bij het NuNN, zodat mensen hun eigen leven in de hand houden. Er komen meer van dit soort plekken bij die de hele dag open zijn.
16. Duidelijkheid voor dak- en thuisloze mensen: er komt een centraal loket waar dak- en thuisloze mensen terecht kunnen.
17. Straathulpcoaches: we verlengen ons initiatief waarbij mensen met ervaringskennis dakloze mensen kunnen helpen en ondersteunen. We zetten mensen met ervaringsdeskundigheid- of kennis beter in om ons beleid te verbeteren.
Bouwen!
We moeten blijven bouwen, dat is logisch en hoognodig. Maar dat doen we wel – zoals we al jaren laten zien – doordacht: duurzaam, compact en betaalbaar. En natuurinclusief.
-
Bouwen!
1. Groei binnen de stad: groei vindt binnen de huidige stad plaats. Zo laten we het prachtige landschap om ons heen intact voor natuur, recreatie en uitwaaien.
2. Focus op grote projecten: we blijven onverminderd inzetten op de grote nieuwe woongebieden in onze stad. We maken vaart met Winkelsteeg en Stationsgebied, en zorgen dat de ontwikkelingen in Waalfront en Waalsprong prachtig worden afgerond. Er is ruimte voor kleinere nieuwbouwprojecten, maar deze krijgen een lagere prioriteit.
3. Winkelsteeg: we stomen door met onze ambitieuze plannen voor het gebied tussen kanaal en Goffertpark. Winkelsteeg wordt een groene wijk met veel nieuwe woningen, werkgelegenheid en voorzieningen. Het wordt een levendige verbinding tussen Dukenburg en de andere kant van het kanaal. We onderzoeken ook het aanleggen van een extra fietsverbinding.
4. Stationsgebied: het stationsgebied wordt veel groener, krijgt zijn 19e-eeuwse allure terug en gaat de stad, die door het spoor wordt opgebroken, weer verbinden. Naast een plek om aan te komen, is hier nog voldoende ruimte voor wonen, werken en allerlei voorzieningen: we bouwen hier minstens 2.000 woningen. Nijmegen krijgt weer de toegang die zij verdient.
5. Woonfonds: we maken €20 miljoen beschikbaar voor betaalbaar bouwen in het woonfonds, hiermee subsidiëren we betaalbare woningen die hiermee makkelijker gerealiseerd kunnen worden.
6. Betaalbaar: we bouwen waar behoefte aan is, dat blijven we actief onderzoeken. En wat we ook bouwen: minstens twee derde deel valt in de categorie ‘betaalbaar’.
7. Sociale huur: er komen veel meer sociale huurwoningen bij. We zorgen voor minstens 40% sociale huur in onze stad. Bij nieuwbouwprojecten, afhankelijk van de context, houden we minstens 30% aan. We spreken af met wooncorporaties dat ze stoppen met verkoop van sociale huurwoningen.
8. Middenhuur: we gaan voor echte middenhuur, dus huurprijzen net boven de sociale huur. Dit leggen we vast in regels, afspraken en bestemmingsplannen. We zorgen dat er minstens 30% middenhuur wordt toegevoegd bij nieuwe projecten.
9. Betaalbaar kopen: een huis kopen is niet voor iedereen een doel, maar het mag niet alleen voor rijke mensen zijn. Daarom zorgen we voor voldoende betaalbare koop, waarin we alles op alles zetten om deze betaalbaar te houden, bijvoorbeeld maximale prijsstijgingen.
10. Volkshuisvesting: iedereen heeft recht op een betaalbaar huis, maar door de huidige landelijke regels hebben veel mensen geen recht om in een sociale huurwoning te wonen. We blijven actief lobbyen bij het Rijk om te zorgen dat ook mensen die bijvoorbeeld in zorg en onderwijs werken weer in een sociale huurwoning mogen wonen.
11. Woonopgave combineren: onze woonopgave willen we nadrukkelijk combineren met andere opgaven, zoals werken, voorzieningen en mobiliteit. De bereikbaarheid met fiets en openbaar vervoer is topprioriteit.
12. Nabij: door te intensiveren en functies te mengen, komen reisdoelen dichter bij elkaar te liggen. Verplaatsingen worden korter en we bevorderen dat mensen de auto laten staan en kiezen voor het OV, deelmobiliteit, de fiets of lopen.
13. Verdichten voor leefbaarheid: door te verdichten, bedienen de voorzieningen meer mensen en worden ze beter gedragen. Dit zorgt voor kansen om in kwetsbare buurten de leefbaarheid te verbeteren.
14. Meer dan huizen: een bouwproject bestaat uit meer dan alleen huizen. Voor een leefbare wijk zijn ook voorzieningen nodig. Daarom hanteren we bij toekomstige bouwprojecten referentienormen voor bijvoorbeeld het aandeel groen, cultuur, maatschappelijke functies en basisvoorzieningen. Zo zorgen we dat iedere wijk een gezonde leefomgeving biedt: groen, schoon, veilig, uitnodigend en autoluw. Er is ruimte voor ontmoetingsplekken, sport en spel, biodiversiteit en schaduw tegen hittestress, én voor gezonde voeding met bijvoorbeeld een moestuin.
15. Hoogbouw: Nijmegen ontwikkelt, en hoogbouw past daar prachtig bij. Dit doen we op plekken die daarvoor geschikt zijn, zoals rond de stations.
16. 17.000-22.000 extra woningen: Nijmegen groeit naar meer dan 200.000 inwoners in 2040, daarom hebben we extra woningen nodig. We zetten in op minstens 17.000-22.000 extra woningen tot 2040.
17. Rechtvaardige stad: we maken gemengde wijken, waar mensen met verschillende ‘walks of life’ samenleven. Zo stimuleren we dat iedereen elkaar in het dagelijks leven kan ontmoeten.
18. Eisen gebiedsontwikkeling: bij elke gebiedsontwikkeling worden een- en tweepersoons woningen, deelbare woningen en collectieve voorzieningen verplicht.
19. Volkshuisvesting: we willen als gemeente de beste keuzes kunnen maken voor onze inwoners, dus we blijven actief grond verwerven. Ook verkopen we grond mogelijk met korting aan woningcorporaties, wooncoöperaties en andere sociale woonvormen.
20. Meer inclusieve woningen: mensen met een beperking of een psychische kwetsbaarheid hebben een aangepaste woning nodig. We bouwen prikkelarme woningen voor mensen met een psychische kwetsbaarheid (goede isolatie) en huizen die geschikt zijn voor visueel beperkten en mensen in een rolstoel. Daarnaast zorgen we ervoor dat de woningen hittestress tegengaan en sociaal toegankelijk zijn, dus toegankelijk voor mensen met een beperking die op bezoek willen komen. Belangenorganisaties en cliëntenraden helpen ons hierin de goede beslissingen te nemen.
21. Rolstoel-plus: we zorgen voor voldoende rolstoel-plus-woningen, inclusief woningen voor gezinnen, met vlotte doorstroming.
22. Levensloopbestendig wonen: we bouwen zoveel mogelijk levensloopbestendig. Zodat mensen zo lang mogelijk in hun eigen huis kunnen blijven wonen.
23. Meer voor ouderen: de gemeente gaat meer bouwen speciaal voor ouderen, zoals de Knarrehofjes. Bij deze woningen organiseren we wijkverpleging en maatschappelijk werk. Zo is er zorg voor iedereen, niet meer zorg specifiek voor één individu, maar voor het hele complex. Zo bouwen we tegelijkertijd een structuur waar ouderen elkaar kunnen ontmoeten.
24. Meergeneratiewoningen: we bouwen meergeneratiewoningen (intergenerationeel). Zodat jonge en oudere generaties samen kunnen leven. Waarbij ruimte is voor het individu en voor het collectief. En waar zorg verleend kan worden (fysiek en mentale zorg) en voorzieningen zijn, plekken om te ontmoeten en elkaar te helpen. Ook intergenerationeel wonen binnen bestaande kavels wordt gestimuleerd en verder onderzocht.
25. Circulair bouwen: natuurinclusief en circulair bouwen wordt de norm. In 2030 is minimaal de helft van het bouwmateriaal circulair.
Woonomgeving
We zien de openbare ruimte als gedeelde, sociale ruimte die fijn en toegankelijk is voor iedereen. Daarom moet de auto echt minder dominant worden en komt er meer ruimte voor lopen, fietsen, verblijven, ontmoeten, spelen én groen.
-
Woonomgeving
1. Openbare ruimte voor iedereen: we horen veel zorgen over veiligheid en veiligheidsgevoel van vrouwen en LHBTIQ+’ers. Daar brengen wij verandering in. We betrekken hun inzichten daarom nadrukkelijk bij projectontwikkeling.
2. Samenspeeltuinen: we willen zoveel mogelijk speeltuinen veranderen in ‘samenspeeltuinen’ met veel groen. Met een divers en uitdagend aanbod en met aanpassingen waardoor álle kinderen met plezier samen kunnen spelen.
3. Plek voor ontmoeting: er komen meer (niet-commerciële) plekken voor ontmoeting en samenzijn in de openbare ruimte. Op pleinen en in parken, maar ook in woonstraten.
4. Veilige en toegankelijke openbare ruimte: iedereen moet zich veilig en prettig door de stad kunnen bewegen. Daarom zorgen we voor goede straatverlichting, brede en obstakelvrije voetpaden en toegankelijke ontmoetingsplekken binnen én buiten.
5. Gezonde leefomgeving: de gemeente zet in op een gezonde leefomgeving omdat dit de basis vormt voor een gezond leven. We zetten we in op een gezond (binnen)milieu, een gezonde voedselomgeving, een groene en klimaatbestendige omgeving en we creëren ruimte voor voorzieningen en ontmoetingen in de wijk.
6. Watertappunten: we willen watertappunten op plekken waar mensen samenkomen. Dus bij speelpleinen, scholen, parken en in de binnenstad.
7. Ontmoetingsplekken voor jongeren: skateparken, buurthuizen, jeugdhonken, voetbalpleintjes en plekken om te ‘hangen’: onvoorspelbare, gedeelde ruimtes waar jongeren mogen vallen en opstaan, zich mogen vervelen en leren om te gaan met elkaar. Plekken die niet digitaal zijn, noch thuis, noch op school of op het werk. Plekken waar ze kwetsbaar mogen zijn. Plekken waar ze ongedwongen sociaal volwassen worden, waar ze gemist worden als ze er niet zijn, waar ze ertoe doen.
8. Sportplekken dichtbij: we zetten ons in voor meer laagdrempelige sportplekken voor jongeren in alle wijken. Denk daarbij aan veelzijdige grasveldjes in parken waar ze kunnen voetballen of (natuur)speeltuinen.
9. Alternatieve straatinvulling: in plaats van geparkeerde auto’s maken we ruimte voor andere invullingen. We hebben al vijftien ‘ruimtemakers’ geïntroduceerd. Deze kunnen door een meerderheid van straatbewoners worden aangevraagd om één parkeerplaats te veranderen in een fietsenstalling, een moestuintje of een ontmoetingsbankje. Dit initiatief willen we uitbreiden.
10. Voor en door bewoners: mensen moeten zich thuis kunnen voelen in hun buurt. Dat lukt het best als zij de wijk zelf mee vormgeven. Daarom zorgen we er bij nieuwe bouwprojecten vanaf het begin voor dat bewoners elkaar leren kennen en meebeslissen over zaken als groen, ontmoetingsplekken en onderhoud. Ook in bestaande buurten ondersteunen we bewoners om samen hun leefomgeving te versterken, bijvoorbeeld door buurtdagen en feesten te organiseren. Zo ontstaat sociale cohesie, verbondenheid en de bereidheid om er voor elkaar te zijn.
11. Iedereen aan tafel: bij de ontwikkeling van nieuwe leefgemeenschappen geven we zowel bewoners als woningzoekenden een stem. We kijken daarbij naar hun behoeften, naar wat werkt op de lange termijn en nemen steeds de belangen van toekomstige generaties mee.